Hélène Hendriks wil etniciteit Franse relschoppers weten: ‘Zeg het!’
Hélène Hendriks probeert aan tafel bij De Oranjezondag een gevoelig onderwerp aan te snijden: wie zijn toch die relschoppers die Frankrijk op stelten zetten? Ze lijkt op zoek naar een antwoord dat haar gasten liever niet geven.
© SBS Frankrijk is dit weekend opgeschrikt door grootschalige rellen, plunderingen en brandstichtingen. Wat begon als protest tegen de hoge kosten van levensonderhoud en problemen in het onderwijs, liep zaterdag in meerdere steden volledig uit de hand. Winkels werden leeggeroofd, auto’s gingen in vlammen op en zelfs openbare gebouwen werden aangevallen.
‘Man en paard’
Bij De Oranjezondag wil Hélène Hendriks weten wie er achter dat geweld zitten. Maar haar pogingen om het gesprek richting de achtergrond van de daders te sturen, leveren vooral ontwijkende antwoorden op.
Hélène maakt meteen duidelijk dat ze de gebeurtenissen in Frankrijk niet langer als gewone demonstraties wil omschrijven. “Je kunt je nog afvragen of het protesten zijn. Dat ging voornamelijk om studenten en belangenverenigingen, maar dit zijn plunderingen.”
Vervolgens stelt ze de vraag waar ze kennelijk naartoe wil. “Dan komt eigenlijk de vraag, laten we gewoon man en paard noemen: wie zijn volgens jullie die plunderaars?”
‘Schorriemorrie’
Thomas van Groningen houdt het antwoord veilig en algemeen. “Tuig. Dat staat buiten kijf, toch?”
Maar daarmee neemt Hélène geen genoegen. Ze wil duidelijk meer weten dan alleen of de daders zich misdragen. “Dat staat buiten kijf. En waar bestaat dat tuig uit? Dat zijn volgens mij niet alleen maar studenten.”
Ook Hugo Borst lijkt weinig behoefte te hebben om specifieke bevolkingsgroepen aan te wijzen. “Ja, dit wordt gewoon gekaapt door schorriemorrie.”
Hélène blijft echter doorvragen. “Ja, maar wie zijn die schorriemorrie?”
Brede omschrijving
Hugo kiest voor een brede omschrijving. “Schorriemorrie kan iemand zijn met een heel goede baan die het heerlijk vindt om te rellen, dat kunnen armoedzaaiers zijn, dat kunnen hooligans zijn. Dat is internationaal hetzelfde. Dit kun je ook hebben in Nederlandse of internationale steden.”
Het is niet bepaald het concrete antwoord waar Hélène naar lijkt te hengelen. De presentatrice wil de samenstelling van de groepen bespreken, terwijl Hugo vooral benadrukt dat vandalisme geen exclusief kenmerk van één bevolkingsgroep is.
‘Buitenwijken’
Thomas probeert het gesprek vervolgens concreter te maken met een verhaal uit Bordeaux.
“Nou, Hugo, er was een snackbarhouder in Bordeaux en zijn zaak heeft het overleefd, maar in zijn winkelstraat waren er ook plunderingen en hij zei tegen een verslaggever van het AD: ‘Hele jonge jongens.’ Echt 15, 16 jaar uit de buitenwijken die daar die plunderingen doen.”
Daarmee komt het gesprek dichter bij de richting die Hélène lijkt te zoeken. Toch vindt de presentatrice dat haar tafelgenoten nog altijd om de hete brij heen draaien.
“Vinden wij het moeilijk om een groepering te noemen? Want dat is eigenlijk waar ik naartoe wil.”
Hugo vraagt haar daarop rechtstreeks wat ze bedoelt. “Wat wil je zeggen dan?”
‘Gezichtsbedekking’
Opvallend genoeg noemt Hélène zelf ook geen specifieke etnische groep. Ze laat het bij de suggestie dat er iets benoemd moet worden wat haar gasten tot dan toe niet hebben uitgesproken.
Verslaggever Merel Ek vindt het lastig om conclusies te trekken over de achtergrond van de plunderaars op basis van de beschikbare beelden. “Iedereen had gezichtsbedekking. Ik denk op dit moment niet dat je goed kunt zien wie dat zijn.”
Thomas ziet op de beelden echter wel overeenkomsten met groepen die hij eerder bij andere demonstraties heeft gezien. “Nou ja, op dat filmpje van die dame zie je van die gasten in- en uitrennen en dat zijn dezelfde gasten die we ook wel zien bij bepaalde demonstraties met Palestina-vlaggen enzo. Die liepen daar overigens ook weer tussen.”
Over één kam
Thomas benadrukt dat niet alle relschoppers over één kam kunnen worden geschoren. “Het is moeilijk om naar één groep te wijzen, want ik ben ervan overtuigd dat als er ergens rellen zijn, dat er altijd weer mensen aanhaken die gewoon zin hebben om even stoom af te blazen en dan te gaan rellen, maar weet je…”
Toch blijft Thomas met een bepaald beeld zitten. “Op die video zie ik wel weer die gasten. Dan denk ik: het zijn wel weer die gasten.”